Meest gestelde vragen

Moet ik een afspraak maken om het Drents Archief te bezoeken?

Nee. U kunt gewoon langskomen tijdens onze openingstijden. Neem een legitimatiebewijs mee als u ons voor de eerste keer bezoekt en u nog geen archiefkaart heeft. Als legitimatiebewijs geldt een paspoort, rijbewijs of identiteitskaart.

Moet ik entree betalen?

Nee. Onderzoek doen in een archief is altijd gratis. Voor het maken van kopieën betaalt u natuurlijk wel. Er zijn tarieven voor onderzoek als u wilt dat het Drents Archief informatie voor u opzoekt of kopieën voor u maakt.

Hoe vraag ik een archiefkaart aan?

Uw Drents Archiefkaart wordt kosteloos in het Drents Archief aangemaakt na vertoon van uw legitimatiebewijs (paspoort, rijbewijs of identiteitskaart).

Kan ik alle archiefstukken aanvragen die in het archievenoverzicht staan?

Vanwege privacy- of wettelijke redenen zijn sommige archieven niet (of gedeeltelijk) openbaar. Deze archiefstukken zijn dus niet ter inzage. Het gaat dan bijvoorbeeld om documenten jonger dan 75 jaar uit het archief van de rechtbank of van de strafinrichtingen te Veenhuizen.

Bewaart het Drents Archief de archieven van alle gemeenten in Drenthe?

Nee, het Drents Archief beheert alleen het archief van de gemeente Assen vanwege de fusie tussen dit gemeentearchief en het Drents Archief. De overige gemeentearchieven worden door de gemeenten zelf beheerd. Een overzicht van de archieven van een aantal Drentse gemeenten vindt u op Drents Archiefnet.

Kan ik archiefstukken van de gemeente Assen aanvragen?

Het oud-archief van de gemeente Assen is raadpleegbaar in het Drents Archief. Een overzicht van dit archief kunt u vinden in het overzicht van onze archiefstukken. Het gaat om het 19de-eeuwse archief van de gemeente, doorlopend tot begin 20ste eeuw.

Kan ik een ontheffing van de openbaarheidsbeperkingen aanvragen?

In het Drents Archief is een formulier verkrijgbaar voor het aanvragen van een ontheffing. De directeur van het Drents Archief kan onder bepaalde voorwaarden toestemming verlenen tot ontheffing van de openbaarheidsbeperkingen.

Mag ik kopieën maken uit archiefstukken of boeken?

U mag zelf geen kopieën maken van archiefstukken. U kunt wel vragen of er kopieën voor u gemaakt kunnen worden. De studiezaalmedewerker bekijkt dan of dit mogelijk is, gezien de materiële staat van de documenten. U mag kopiëren uit boeken die jonger zijn dan 50 jaar, mits de materiële staat goed is.

Mag ik foto's maken van archiefstukken?

Als u zelf een (digitale) camera meeneemt, mag u foto's maken van archiefstukken.

Mag ik boeken lenen?

Ja, als u lid bent van een openbare bibliotheek in Drenthe kunt u boeken lenen die zijn uitgebracht na 1950. Het is eveneens mogelijk om een boek van het Drents Archief te lenen via uw plaatselijke bibliotheek. Als u geen lid bent van een openbare bibliotheek in Drenthe, kunt u bij het Drents Archief een boek lenen als u zich legitimeert en € 1,10 lenersgeld per boek betaalt. De boeken van het Drents Archief zijn opgenomen in de catalogus van Biblionet Drenthe.


Stamboomonderzoek

Ik wil beginnen met stamboomonderzoek. Hoe begin ik?

Een goede gids voor zowel beginners als gevorderden is Drenten gezocht. Gids voor stamboomonderzoek in Drenthe, door Redmer Alma en Paul Brood. De tekst van deze genealogische gids staat online op deze site.

Welke bronnen kan ik gebruiken voor mijn familieonderzoek?

In de genealogische gids op deze site staan verwijzingen naar talloze bronnen die interessant zijn voor uw onderzoek. De belangrijkste zijn:

Akten van de burgerlijke stand 1811-20ste eeuw
De belangrijkste gegevens uit de akten vindt u op de genealogische database AlleDrenten.nl

  • Geboorteakten 1811-1912
  • Huwelijksakten (en bijlagen) 1811- 1932
  • Overlijdensakten 1811-1962


Akten na de genoemde data zijn nog niet openbaar. U kunt de akten ook bij de gemeenten raadplegen; alle akten zijn namelijk in tweevoud opgemaakt.

Bevolkingsregisters 1850-1938
De bevolkingsregisters worden bewaard in de gemeentearchieven. Vanaf eind 2013 zijn de registers online te raadplegen via AlleDrenten.nl. De bevolkingsregisters (ca. 1850-1938) kunnen u op weg helpen voor de jaren dat de geboorte- en huwelijksregisters van de burgerlijke stand nog niet openbaar zijn. Verder vindt u er de gezinsleden met inwonende personen bij elkaar en de woonadressen. Het register vermeldt bovendien van welke gemeente men afkomstig is of naar welke gemeente men vertrekt. Emigranten uit de bevolkingsregisters vindt u in in de emigrantendatabase.

Persoonskaarten en persoonslijsten 1938-heden
Na 1938 hebben de gemeenten bevolkingsgegevens geregistreerd in de persoonskaarten (vanaf 1994 in persoonslijsten). Na het overlijden van een persoon komt de kaart terecht bij het Centraal Bureau voor Genealogie (CBG) in Den Haag. Een uittreksel uit de persoonskaart van een overleden persoon kunt u aanvragen bij het CBG. Zie hiervoor de site van het CBG onder de rubriek Collecties, Persoonskaarten en persoonslijsten.

Doop-, trouw- en begraafboeken
De belangrijkste informatie uit de kerkregisters vind u op AlleDrenten.nl. In het Drents Archief kunt u alle kerkelijke doop- trouw- en begraafboeken vinden van Drenthe uit de periode vóór 1811. Sommige gemeenten beschikken over kopieën van de registers. Het Drents Archief bewaart ook kerkelijke archieven van na 1811. In het archievenoverzicht kunt u per kerkelijke gemeente zien welke documenten aanwezig zijn.

Ik zoek een persoon die in Veenhuizen heeft gezeten. Moet ik dan naar het Drents Archief?

Een deel van de gegevens staat online op AlleDrenten.nl. Meer gegevens vindt u in het Drents Archief. Daar kunt u onderzoek doen in het archief van de Rijkswerkinrichtingen Veenhuizen en Ommerschans en in het archief van de Maatschappij van Weldadigheid (de gestichten Veenhuizen en Ommerschans vielen tot 1859 onder de Maatschappij van Weldadigheid). Er is een zoekwijzer voor onderzoek naar personen in de Maatschappij van Weldadigheid. Een handleiding voor onderzoek in de archieven van de Rijkswerkinrichtingen vindt u in de genealogische gids op deze site in het hoofdstuk Misdaad en straf. Een beschrijving van het archief (inventaris) vindt u in het archievenoverzicht.
Houd er rekening mee dat documenten uit het archief van de rijkswerkinrichtingen recenter dan 75 jaar niet openbaar zijn. De bevolkingsadministratie van de Maatschappij van Weldadigheid en de Rijkswerkinrichtingen bevindt zich vanaf 1826 tot ongeveer 1940 eveneens in de bevolkingsregisters van de vroegere gemeenten Vledder (voor Frederiksoord), thans gemeente Westerveld, en Norg, thans gemeente Noordenveld.

Ik zoek een persoon uit de Maatschappij van Weldadigheid. Heeft het Drents Archief hierover informatie?

Ja. Een deel van de gegevens staat online op AlleDrenten.nl. Er is een zoekwijzer voor personen in de Maatschappij van Weldadigheid. Het archief wordt bewaard in het Drents Archief. Een historische inleiding vindt u in het archievenoverzicht, Maatschappij van Weldadigheid, Inleiding. De bevolkingsadministratie van de Maatschappij van Weldadigheid en de Rijkswerkinrichtingen bevindt zich vanaf 1826 tot ongeveer 1940 eveneens in de bevolkingsregisters van de vroegere gemeenten Vledder (voor Frederiksoord), thans gemeente Westerveld, en Norg, thans gemeente Tynaarloo.

Heeft het Drents Archief testamenten en kan ik die bekijken?

Testamenten die zijn opgemaakt door een notaris in Drenthe in de periode 1811-1915 worden bewaard in het Drents Archief. Een index op een deel van de notariële akten (en dus ook op de testamenten) is te vinden in AlleDrenten.nl. Testamenten jonger dan 94 jaar zijn niet openbaar. Testamenten ouder dan 94 jaar kunt u in het Drents Archief raadplegen. Het is handig om via DrenLias of via de repertoria in het Drents Archief te zoeken. Zo komt u te weten voor welke notaris een testament is opgemaakt. Heeft u geen idee of en waar een testament is opgemaakt, raadpleeg dan voor de periode 1890-1973 het centraal testamentenregister in het Nationaal Archief. Informatie over nalatenschappen is te vinden in de successiememories (1806-1927) in het Drents Archief. Successiememories zijn aangiften bij de belastingen van nalatenschappen. Een index op de memories is via AlleDrenten.nl te vinden. DrenLias geeft aan of iemand onroerende goederen heeft nagelaten. De memories komen binnenkort online beschikbaar.


Historisch onderzoek

Welke kranten heeft het Drents Archief en kan ik een kopie krijgen van een krantenbericht?

Het Drents Archief heeft een uitgebreide collectie Drentse kranten. Kijk voor een overzicht op het archievenoverzicht, onder collectie kranten. Een deel van de krantencollectie wordt gedigitaliseerd. Momenteel kunt u een deel van de kranten bekijken op microfiche. Van een krantenpagina op microfiche kunt u een kopie maken. Of u geeft het Drents Archief opdracht om dat voor u te doen. Kijk voor de tarieven in de rubriek Tarieven.

Ik zoek een rechtszaak rond 1895. Kan ik de rechtbankarchieven bij het Drents Archief inzien?

De archieven van de arrondissementsrechtbank en de kantongerechten (vroeger vredegerechten genoemd) zijn te raadplegen in het Drents Archief. Akten jonger dan 75 jaar zijn niet openbaar. Een handleiding voor het onderzoek in de rechterlijke archieven is te vinden in de genealogische gids in de hoofdstukken Misdaad en straf en Burgerlijke rechtszaak.

Ik zoek informatie over mijn huis. Welke bronnen kan ik gebruiken?

In de genealogische gids, in het hoofdstuk Wat bezaten zij?, vindt u een uitgebreide handleiding voor het doen van onderzoek naar onroerend goed. Hieronder enkele belangrijke bronnen.

Bouwtekeningen
In het Drents Archief is alleen een kans bouwtekeningen te vinden van de organisaties waarvan het archief aanwezig is. Bijvoorbeeld dienstwoningen van Rijks- en de provinciale waterstaat, woningen die door het Rijk zijn gesubsidieerd, zoals pastorieën (maar vóór 1850 ook kerkgebouwen), directeurswoningen in de archieven van een zuivelfabriek of een koloniehuisje van de Maatschappij van Weldadigheid. Verder zijn er soms bouwtekeningen bij hinderwetvergunningen vanaf 1875. In de archieven van de gemeenten is vanaf de Woningwet van 1901 een meestal vrij complete serie bouwvergunningen aanwezig. Van vóór die tijd hebben zij tekeningen van dienstwoningen (burgemeester, secretaris, onderwijzers, gemeentelijke artsen) en andere gemeentelijke gebouwen, zoals gemeentehuizen en scholen. Verder vindt u ook bouwtekeningen bij de verlening van hinderwetvergunningen voor bijvoorbeeld boerenbedrijven vanaf 1875. In waterschaparchieven kunt u eveneens tekeningen van brug- en sluiswachterswoningen vinden.

Koopakten
Akten die zijn opgemaakt door een notaris in Drenthe in de periode 1811-1915 worden bewaard in het Drents Archief. Een index op deel van de notariële akten is te vinden in AlleDrenten.nl. Akten jonger dan 75 jaar zijn niet openbaar. Als een akte niet te vinden is in DrenLias is het raadzaam de repertoria op microfiche in het Drents Archief te bekijken om te weten te komen voor welke notaris een akte is opgemaakt. Is een huis ooit gemeenteëigendom geweest, dan kunt u ook bij de gemeente de oudere koopakten vinden.

Foto’s van huizen en straten
U kunt allereerst kijken op de Beeldbank. Op deze site zijn veel foto’s van Drentse gemeenten, verenigingen en instellingen opgenomen. Als er nog geen foto’s van de desbetreffende gemeente op de site staan kunt u eens informeren bij het archief van die gemeente of bij de plaatselijke historische vereniging.

Kadaster
Het Drents Archief beschikt over kadastrale kaarten en registers uit 1880 en 1832. Daarop is te zien waar huizen en landerijen gelegen waren, en zijn onder meer de namen van de eigenaren te achterhalen. De kadastrale kaarten uit 1832 zijn ook te vinden op WatWasWaar. Het Drents Archief beschikt ook over een database van het Kadaster (nog niet online) met gegevens over opeenvolgende eigenaars. Andere kadastrale gegevens zijn te vinden bij het Kadaster, Cascadeplein 2, 9726AD Groningen. Vraag in het Drents Archief naar de mogelijkheid om kosteloos onderzoek te doen bij het Kadaster. Ook bij de gemeenten zijn kadastrale registers aanwezig, maar niet altijd even compleet.
Als u onderzoek wilt doen naar een huis vóór 1832, dan vormen belastingregisters in het Drents Archief een goede bron voor onderzoek. Zie ook het hoofdstuk Wat bezaten zij? in de genealogische gids online.

Kan ik in de archieven informatie vinden over een bedrijf in de negentiende of twintigste eeuw?

Het Drents Archief beschikt over handelsdossiers uit het archief van de Kamer van Koophandel. Het gaat om bedrijven die in de periode 1922-1980 zijn opgeheven of van bedrijfsvorm zijn veranderd. In het archief van de Hinderwetvergunningen Drenthe (vanaf ca. 1875) is eveneens informatie over bedrijven te vinden (zie ons archievenoverzicht). Verder kunnen bij de gemeente of de provincie gegevens over een bedrijf aanwezig zijn, bijvoorbeeld bepaalde vergunningen die verleend zijn. Een overzicht van de archieven van een aantal Drentse gemeenten vindt u op DrentsArchiefnet.

Heeft het Drents Archief informatie over de Tweede Wereldoorlog?

In de bibliotheek van het Drents Archief zijn publicaties te vinden over de Tweede Wereldoorlog, in het bijzonder over de gebeurtenissen in Drenthe. Onze bibliotheekcatalogus via de site van Biblionet Drenthe geeft een overzicht. Het Drents Archief heeft beperkt archiefmateriaal over deze periode: de Collectie Tweede Wereldoorlog en de archieven van het Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork, Fonds Herbouw Boerderijen en Landbouw en Maatschappij worden bijvoorbeeld in het Drents Archief bewaard (zie het archievenoverzicht). De eerstgenoemde archieven zijn niet openbaar.
Sinds 2013 huisvest het Drents Archief het Oorlogs Informatiecentrum Drenthe (OICD). De collectie van dit instituut is nog in opbouw.
Gemeenten en waterschappen beschikken ook over archiefmaterieel over en uit de Tweede Wereldoorlog. Daarop zijn de gebruikelijke privacybeperkingen van toepassing. Een overzicht van de archieven van een aantal Drentse gemeenten vindt u op DrentsArchiefnet.

Beschikt het Drents Archief over historische kaarten?

Het Drents Archief beschikt over duizenden historische kaarten die onderdeel uitmaken van de Topografische Atlas en andere archieven en collecties in het Drents Archief. Van heel Drenthe zijn topografische kaarten te bekijken op de site annodrenthe. De kadastrale kaarten van 1832 (Minuutplans) zijn beschikbaar via WatWasWaar.
De kaartencolectie vanhet Drents Archief wordt momenteel digitaal toegankelijk gemaakt.